Neurodiversiteit herkennen in je team
In veel teams werken mensen met verschillende breinen: bijvoorbeeld collega’s met ADHD, autisme, dyslexie of hoogsensitiviteit. Vaak weten managers wel dát er verschillen zijn, maar niet hoe ze die in hun voordeel kunnen laten werken. Neurodivergente medewerkers brengen focus, creativiteit, detailgerichtheid en probleemoplossend vermogen mee, mits de werkomgeving daarop is ingericht.
Van probleem naar kracht
De sleutel is om anders naar gedrag te kijken. Iemand die moeite heeft met spontane vergaderingen, kan juist excelleren in gestructureerde, inhoudelijke taken. Een collega die snel afgeleid is in open kantoortuinen, kan beter presteren met duidelijke prioriteiten en korte sprints. Zie neurodiversiteit niet als uitzondering, maar als onderdeel van normaal teammanagement.
Communicatie die voor iedereen werkt
Heldere communicatie is essentieel in een neurodivergent team. Dat betekent niet méér praten, maar duidelijker en voorspelbaarder communiceren. Zo verlaag je stress en vergroot je de kans dat afspraken ook echt worden nagekomen.
Maak afspraken expliciet
Leg verwachtingen schriftelijk vast en vermijd vage formuleringen. Gebruik duidelijke deadlines, concrete doelstellingen en benoem wie waarvoor verantwoordelijk is. Vraag niet alleen of iemand het heeft begrepen, maar laat de ander samenvatten wat de afspraak is. Dit voorkomt misverstanden en biedt houvast voor iedereen in het team.
Structuur en flexibiliteit combineren
Neurodivergente professionals functioneren vaak het best in een omgeving met duidelijke kaders, maar ook met ruimte om het werk op een eigen manier te organiseren. Als manager stuur je op resultaat, niet op eenheidsworst in werkstijlen.
Creëer een voorspelbare werkdag
Zorg voor vaste overlegmomenten, een duidelijke planning en zichtbare prioriteiten. Bied tegelijkertijd keuzevrijheid: thuiswerken als concentratie op kantoor lastig is, of de mogelijkheid om complexe taken in blokken zonder onderbrekingen te doen. Door samen te onderzoeken wat wel en niet werkt, verhoog je de productiviteit van het hele team.
Psychologische veiligheid en openheid
Veel neurodivergente medewerkers zijn terughoudend om iets te zeggen over hun behoeften, uit angst voor stigma of carrièregevolgen. Als manager heb je invloed op hoe veilig het voelt om hierover te spreken. Dat begint bij jouw reactie op verschillen.
Normaliseer verschillen in werkstijl
Maak in teamoverleggen ruimte om voorkeuren te delen: hoe iemand het liefst informatie ontvangt, in welke omgeving hij of zij het beste werkt en welke ondersteuning helpt. Je hoeft geen diagnoses te kennen om effectief te kunnen ondersteunen. Een cultuur waarin verschillen normaal zijn, zorgt ervoor dat talent niet onzichtbaar blijft en collega’s elkaar beter begrijpen.
Praktische interventies die direct helpen
Veel aanpassingen zijn eenvoudig en kosten weinig. Denk aan rustige ruimtes om te werken, ruisonderdrukkende koptelefoons, heldere agenda’s en visuele planningen. Kleine veranderingen in overlegstructuur, zoals vooraf agenda’s delen en achteraf besluiten samenvatten, maken al een groot verschil.
Blijven leren en bijsturen
Neurodivergent leiderschap betekent dat je blijft testen wat werkt. Vraag actief om feedback, evalueer afspraken en stel bij waar nodig. Door nieuwsgierig te zijn in plaats van te oordelen, bouw je een team waarin divers denkvermogen niet alleen wordt geaccepteerd, maar ook daadwerkelijk wordt benut als concurrentievoordeel.
